Στην Ελλάδα, αλλά και σε πολλές άλλες χώρες, η διαχείριση έκτακτων γεγονότων, όπως διάφορες καταστροφές ή άλλα δυστυχή συμβάντα, γίνεται κατά κανόνα με το να μαθαίνουμε από τα λάθη μας, αφού αυτά μας έχουν ήδη κοστίζει κάποιες συμφορές, είτε οικονομικές, εθνικές, ή περιβαλλοντικές, είτε στο χειρότερο, απώλεια ζωής ή υγείας πολλών ανθρώπων.
Όταν συμβαίνουν πρωτόγνωρα πολύ δραματικά γεγονότα, δεν υπάρχει προηγούμενη εμπειρία για την αντιμετώπισή τους, και είναι αναμενόμενο να μην υπάρχουν ανάλογα σχέδια. Στην εποχή μας η επικοινωνία με όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη είναι σχεδόν στιγμιαία και η εμπειρία από ένα τέτοιο περιστατικό σε ένα μέρος του κόσμου, μοιράζεται αστραπιαία με όλους, έτσι ώστε να μπορούμε να πούμε ότι ένα πολύ δραματικό γεγονός είναι εξαιρετικά απίθανο να είναι και πρωτόγνωρο. Η ανθρωπότητα και η επιστημονική κοινότητα έχει βιώσει σεισμούς, πλημμύρες, τσουνάμι, έκρηξη πυρηνικού εργοστασίου, και άλλες μαζικές καταστροφές.
Οι κυβερνήσεις των κρατών μαζί με τους επιστήμονες μελετούν τα γεγονότα και αξιολογούν τον τρόπο που τα διαχειρίστηκαν, από όσο το δυνατότερο περισσότερες πλευρές, και καταλήγουν να καταστρώνουν ειδικά σχέδια για τυχόν μελλοντική αντιμετώπιση παρόμοιων καταστάσεων, με μεγαλύτερη επιτυχία στην ελαχιστοποίηση των απωλειών. Σε πολλές περιπτώσεις, συστήνουν μόνιμες ειδικές επιτροπές αντιμετώπισης συγκεκριμένων τύπων καταστροφών και συντονιστικούς φορείς. Για να είναι αποτελεσματικά όλα αυτά, διοργανώνουν περιοδικά εκπαιδευτικές ασκήσεις προσομοίωσης, για να εκπαιδεύσουν το θεσμικό προσωπικό, αλλά και να αυξήσουν τον αριθμό τους, και προσπαθώντας να διαπιστώσουν οποιεσδήποτε ελλείψεις ή λάθη στους σχεδιασμούς.
Φορείς όπως οι ένοπλες δυνάμεις, η πυροσβεστική, οι αεροπορικοί φορείς, τα νοσοκομεία και άλλοι, έχουν τη διαχείριση κρίσεων στον πυρήνα της καθημερινής τους λειτουργίας. Έχουν δημιουργηθεί νέοι φορείς ή θεσμοί συντονισμού και εξειδίκευσης, όπως η υπηρεσία πολιτικής προστασίας, ινστιτούτο ραδιενέργειας, οργανισμός φαρμάκων, επιτροπή διερεύνησης αεροπορικών ατυχημάτων και άλλοι.
Από την πρώτη στιγμή που συμβαίνει ένα κρίσιμο γεγονός, ο χρόνος είναι πολύτιμος και οι αποφάσεις που θα πάρουν οι αρμόδιοι διαχειριστές πρέπει να είναι όσο το δυνατόν σωστότερες.
Τότε, το ένα και μοναδικό βασικό που έχει να κάνει μια κυβέρνηση, είναι να ενεργοποιήσει τα υπάρχοντα σχέδια διαχείρισης κρίσεων και να ενεργοποιήσει τις ανάλογες επιτροπές, δίνοντάς τους τον έλεγχο για την αντιμετώπιση της κρίσης και πλήρη εξουσιοδότηση πάνω σε όλην την κρατική μηχανή.
Για παράδειγμα, σε ένα αεροπορικό ατύχημα, πρέπει να γίνει άμεση ενεργοποίηση της επιτροπής διερεύνησης αεροπορικών ατυχημάτων, η οποία θα μεταβεί στον τόπο του ατυχήματος και θα υλοποιήσει τα σχετικά σχέδια, με τα μέλη της να δίνουν εντολές σε άλλους κρατικούς φορείς και λειτουργούς για το τι πρέπει να κάνουν. Η αστυνομία, η τροχαία, η πυροσβεστική, τα νοσοκομεία, ακόμα και στρατιωτικές μονάδες, θα παίρνουν εντολές από την επιτροπή για τις απαραίτητες ενέργειές τους. Επειδή όλοι αυτοί οι φορείς θα έχουν εκπαιδευτεί στον τρόπο αυτό συνεργασίας, κατά τις προηγούμενες σχετικές ασκήσεις, η λειτουργία τους θα είναι όσο πιο επιτυχημένη θα ήταν δυνατόν.
Η επιστήμη της διαχείρισης κρίσεων είναι γνωσιακό πεδίο σε εκπαιδευτικά ιδρύματα και φορείς παγκοσμίως. Συνεπώς, η λήψη αποφάσεων για τον τρόπο διαχείρισης κρίσεων δεν υπόκειται στην ατομική κρίση ή αντίληψη κανενός δημόσιου λειτουργού, που δεν έχει σχετική γνώση, εκπαίδευση και εμπειρία, γιατί οι λάθος αποφάσεις μπορεί δυνητικά να έχουν εγκληματικές ή και θανάσιμες επιπτώσεις.
